La Beauté Est Dans La Rue – Beauty Is In The Street – H Ομορφιά Είναι στο Δρόμο – La belleza Está en la Calle

Intolerance – Jewish / Jüdisches Museum, Berlin

“They refer to me as an uneducated barbarian.
Yes, we are barbarians. We want to be barbarians, it is an honored title to us.

We shall rejuvenate the world. This world is near its end.”

– Rauschning, Hitler Speaks, p. 87

Jewish / Jüdisches Museum Berlin, prop. 1:3, photo by worldcity, Dec 2009

Ο Άξονας της Εξορίας

To 1938 μια εβραϊκή εφημερίδα έγραφε: «Για κάθε Εβραίο που ζει στη Γερμανία σήμερα, πιθανώς το πιο επιτακτικό ερώτημα είναι «πότε και που μπορώ να μεταναστεύσω;». Μεταξύ του 1933 και 1941 περίπου 280000 εβραιογερμανοί διέφυγαν του ναζιστικού καθεστώτος, ακολουθώντας διάφορες κατευθύνσεις, προς τις ΗΠΑ, τη Παλεστίνη, τη Μεγάλη Βρετανία και άλλα μέρη του κόσμου, περιλαμβανομένης της Νότιας Αμερικής, της Αφρικής ακόμη και της Σαγκάης.

Jewish / Jüdisches Museum Berlin, prop. 1:3, photo by worldcity, Dec 2009

Ο Κήπος της Εξορίας

Ο Άξονας της Εξορίας οδηγεί στο Κήπο της Εξορίας: εξορία σήμαινε διάσωση και ασφάλεια, αλλά και ταυτόχρονα απόδραση από τη Γερμανία και άφιξη σε κάποια ξένη χώρα, κάτι που προκαλούσε αισθήματα αποπροσανατολισμού: οι πρόσφυγες συχνά είχαν δυσκολία στο να αποκτήσουν έρεισμα στη νέα τους χώρα.

Jewish / Jüdisches Museum Berlin, prop. 1:3, photo by worldcity, Dec 2009

Ο Άξονας του Ολοκαυτώματος

Όταν οι Εθνικοσοσιαλιστές ανέλαβαν την εξουσία το 1933, ο εβραϊκός πληθυσμός στη Γερμανία αριθμούσε στις 560.000. Το χιτλερικό καθεστώς απέλασε και εκτέλεσε 200.000 εβραίους της Γερμανίας και άλλων ανατολικών χωρών στις οποίες είχαν διαφύγει. Σε όλη την Ευρώπη 6.000.000  εβραίοι έπεσαν θύματα της Ναζιστικής γενοκτονίας.

Jewish / Jüdisches Museum Berlin, prop. 1:3, photo by worldcity, Dec 2009

Ο Πύργος του Ολοκαυτώματος

Ο Άξονας του Ολοκαυτώματος κλίνει προς τα άνω, προς έναν 24μετρο σε ύψος κενό χώρο, που ονομάζεται ο Πύργος του Ολοκαυτώματος. Είναι χώρος που δεν θερμαίνεται και φωτίζεται μόνον από φυσικό φως το οποίο εισέρχεται μέσω ενός διαγωνίου ανοίγματος στο τοίχο. Ήχοι του εξωτερικού περιβάλλοντος μπορούν να ακουστούν από το εσωτερικό. O Daniel Libeskind, ο αρχιτέκτονας του Εβραϊκού μουσείου, ονόμασε το δωμάτιο αυτό το «ακυρωμένο άκυρο». Αργότερα δόθηκε, μεταξύ άλλων, και η ερμηνεία του χώρου μνήμης για τα θύματα του Ολοκαυτώματος . Η αρχιτεκτονική όμως του Libeskind συνεχίζει να είναι ανοιχτή σε εντελώς διαφορετικές, όσο και προσωπικές ερμηνείες…

Jewish / Jüdisches Museum Berlin, prop. 1:3, photo by worldcity, Dec 2009

Ο Άξονας της Συνέχειας

– Απελευθέρωση –

Με την πάροδο του χρόνου ήρθε η απελευθέρωση που βρήκε λιγοστούς επιζώντες στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Απ’ το καλοκαίρι του 1944, ο Κόκκινος Στρατός και οι δυτικοί του σύμμαχοι εισήλθαν διαδοχικά στα στρατόπεδα συγκέντρωσης Majdanek, Auschwitz, Dachau, Bergen-Beisen, Sachsenhausen και Buchenwald. Οι συμμαχικές δυνάμεις βρέθηκαν απροετοίμαστες μπροστά στο μέγεθος των φρικαλεοτήτων που αποκαλύπτονταν. Μετά τον πόλεμο, περίπου 1.5 εκατομμύριο εκτοπισμένων από όλα τα κράτη περιήλθαν υπό τη προστασία των συμμαχικών δυνάμεων στη Γερμανία. Οι περισσότεροι επέστρεψαν στις χώρες καταγωγής του, μα όμως 50.000 εβραίοι επιζώντες δεν είχαν πλέον σπίτι να μείνουν. Ο αριθμός των άστεγων εβραίων συνέχισε να αυξάνει μετά το 1945 καθώς περισσότερο από 150.000 εβραίων προσφύγων από την Ανατολική Ευρώπη συνέρρευσαν στην δυτική / αμερικάνικη ζώνη.

 

– Το Παρόν, απ’ το 1945 έως σήμερα –

μετά τον πόλεμο, η ζωή των Εβραίων στη Γερμανία παρέμεινε επί μακρόν επισκιασμένη απ’ το Ολοκαύτωμα.  Λίγοι απ’ αυτούς πίστευαν ότι θα είχαν κάποιο μέλλον στη χώρα των δημίων τους. Οι Εβραϊκές κοινότητες αποκαταστάθηκαν, αλλά τα μέλη τους ζούσαν «με έτοιμες τις βαλίτσες τους» ελπίζοντας να μεταναστεύσουν στο Ισραήλ ή στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι αυστηροί όμως κανόνες περί μετανάστευσης εξανάγκασαν πολλούς από αυτούς να παραμείνουν στη Γερμανία. Τα γεγονότα του 1989 και η Γερμανική επανένωση άλλαξε κι αυτή με τη σειρά της την ζωή των Εβραίων.  Ως αποτέλεσμα της μετανάστευσης απ’ την πρώην Σοβιετική Ένωση, το τοπίο της εβραϊκής κουλτούρας έγινε πιο πολύχρωμο και πλούσιο. Διαφορετικά θρησκευτικά κινήματα και πολιτιστικές ταυτότητες συνυπάρχουν πλάι – πλάι. Σήμερα, οι εβραϊκές κοινότητες, για ακόμη μια φορά αριθμούν περισσότερα από 100.οοο μέλη.

Jewish / Jüdisches Museum Berlin, prop. 1:3, photo by worldcity, Dec 2009

απ’ την τοπογραφία του τρόμου

 

 

 

Τα τελευταία γράμματα της μητέρας.

Αυτές οι επιστολές γραμμένες απ’την Charlotte Ochs μεταξύ του 1941 και 1943 απεστάλησαν στην κόρη της Γερτρούδη στην Ολλανδία και στη μητέρα της ανιψιάς της, Έμα Μάρτενς στη Βόρεια Γερμανία. Η Σαρλότ αναφέρει στην Έμμα για τον εξευτελισμό που αντιμετωπίζει στο Βερολίνο, αλλά στις επιστολές της προς την κόρη της γράφει πιο συγκρατημένα ώστε να μην την αναστατώσει. Ως τελευταίο ίχνος της Σαρλότ υπάρχει μια κάρτα που απέστειλε σε ένα φίλο της στο Βερολίνο. Είχε τη σφραγίδα με την ένδειξη Schmilcka, μιας πόλης πλησίον των Τσεχοσλοβάκικων συνόρων. Πιθανολογείται ότι η Σαρλότ πέταξε το γράμμα αυτό απ’το τραίνο καθώς είχε απελαθεί στις 28 Ιανουαρίου 1943 στο Theresienstadt.

Menorah

Με τα δύο του τμήματα να υψώνονται σε κάθε μια απ’ τις πλευρές του, αυτό το επτάκερο κηροπήγιο, ονομάζεται Menorah στα εβραϊκά, ανακαλεί στη μνήμη την ιστορία των εβραίων, καθώς αποτελεί το σύμβολό τους για εδώ και 3000 χρόνια περίπου. Αυτό το Menorah, είχε φτάσει στα χέρια του Reinhold Miethner, πάστορα του St’ Paul, μιας προτεσταντικής ενορίας της βερολινέζικης συνοικίας Zehlendorf: «Μια μέρα με επισκέφθηκε ένα ηλικιωμένο ζευγάρι, που το γνώριζα απ’ τις λειτουργίες. Μου είπαν ότι ήθελαν να παραχωρήσουν το σπίτι τους προτού πεθάνουν και μου εμπιστεύτηκαν επίσης αυτό το Menorah. Κάποιοι φίλοι τους, ένα άλλο ηλικιωμένο ζευγάρι Εβραίων, τους το είχαν δώσει προς φύλαξη. Σύντομα, μετά απ’ όλα αυτά, το ζευγάρι που με επισκέφθηκε, απελάθηκε σε στρατόπεδο συγκέντρωσης και δολοφονήθηκε. Ποτέ μου δεν έμαθα το όνομα των κατόχων αυτού του Menorah…»

«Όλοι έχουν απελαθεί»

Ο διεθνής Ερυθρός Σταυρός ξεκίνησε μια υπηρεσία μηνυμάτων το 1936. Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκ. Πολέμου η υπηρεσία αυτή υποστηρίχθηκε 100 και πλέον γραφεία του Ερυθρού Σταυρού. Τα μέλη των οικογενειών μπορούσαν να επικοινωνούν μεταξύ τους μέσα από ένα καθορισμένο έντυπο χρησιμοποιώντας το πολύ 25 λέξεις. Ωστόσο, έπαιρνε μήνες ως ότου φτάσουν τα μηνύματα στους παραλήπτες. Η Eva Hirsch, που έγραψε αυτό το μήνυμα, μετανάστευσε στις Η.Π.Α. το 1938, δια μέσου Αγγλίας και νότιας Αφρικής. Έλαβε απάντηση στο μήνυμά αυτό από τους συγγενείς της που άφησε πίσω της στο Βερολίνο. Στις 10 Μαΐου 1943, η Luise Lieschen Hirsch, στην απάντησή της άφηνε να εννοηθεί πως σχεδόν όλοι έχουν απελαθεί: «Σ’ ευχαριστώ πολύ και χαιρετίσματα, δυστυχώς δεν μπορώ να δώσω χαιρετίσματα σε όλους, εκτός από τον Alfred, καθώς όλοι έχουν απελαθεί».

Η ραπτομηχανή του Paul Guterman.

Αυτή η ραπτομηχανή άνηκε στον αρχιράφτη Πωλ Γκούτερμαν, ο οποίος μαζί με 5 βοηθούς, «έραβε κομψά ρούχα για γυναίκες και άνδρες», στο ραφτάδικό του στην οδό Lutzowstrasse 11, στο Βερολίνο. Εξαιτίας της πολωνικής καταγωγής του, ο Γκούτερμαν εκδιώχθηκε στην Πολωνία το 1938. Η γυναίκα του, η Emilia, και η κόρη τους Regina, συνέχισαν να διατηρούν το ραφτάδικο χωρίς αυτόν πλέον ως ότου αναγκάστηκαν και αυτές να κρυφτούν ώστε να αποφύγουν την απέλαση. Ένας, όμως, από τους βοηθούς του πήρε δύο ραπτομηχανές απ’ το μαγαζί, θέλοντας να τις φυλάξει ώστε να τις δώσει πίσω στους ιδιοκτήτες τους όταν αυτοί θα επέστρεφαν. H Emilia και η Regina Guterman επέζησαν του πολέμου στο Βερολίνο. O Paul Guterman πιστεύεται ότι δολοφονήθηκε στο Auschwitz…

Στη μνήμη ενός φίλου

Από τις τελευταίες φωτογραφίες του Alfred Tworoger. Είναι από το φωτογραφικό άλμπουμ της συντρόφου του, της Marga Gussinoff, το οποίο έφερε μαζί της όταν απελάθηκε. H βερολινέζα Marga, επέζησε του στρατοπέδου συγκέντρωσης Bergen-Belsen και κατάφερε να διασώσει το άλμπουμ. Αυτή η φωτογραφία, με τον Tworoger στα αριστερά, είναι του 1941. H Marga θυμάται: «…ήταν η μοναδική ημέρα που βγήκαμε χωρίς να φοράμε το εβραϊκό αστέρι – πολύ ριψοκίνδυνο. Ήμασταν νέοι, δεν γνωρίζαμε τι μπορεί να προκύψει την επόμενη ημέρα…Ήμασταν τυχεροί που δεν μας αναγνώρισε κανείς». Ο Alfred Tworoger αυτοκτόνησε στη φυλακή το 1942…

Η βαλίτσα από το Theresienstadt

O Ludwig και η Jettel Behr ήταν σχεδόν 80 ετών όταν απελάθηκαν απ’το Βερολίνο στο Theresienstadt to 1942. Πήραν μαζί τους τη βαλίτσα αυτή. Και οι δύο πέθαναν λίγους μήνες αργότερα, στο στρατόπεδο συγκέντρωσης. Το όνομά τους και η διεύθυνσή τους είναι γραμμένα στο εσωτερικό πλαίσιο μαζί με τα ονόματα Israel και Sara, τα οποία οι Εβραίοι υποχρεώθηκαν  να υιοθετήσουν μετά το 1939. Η βαλίτσα ήρθε στη κατοχή των Fritz και Sophie Rathenau στο Theresienstadt. Νωρίτερα, το 1939, είχαν μεταναστεύσει απ’ το Βερολίνο στην Ολλανδία, εκεί όπου ο νεώτερος αδελφός τους ζούσε. Το 1943, έπειτα από την κατάληψη της χώρας από τα γερμανικά στρατεύματα, ο Fritz και η Sophie Rathenau απελάθηκαν κι αυτοί στο Theresienstadt. Επέζησαν του πολέμου μέσα στο στρατόπεδο συγκέντρωσης και επέστρεψαν στην Ολλανδία στη συνέχεια. Οι γιοί τους βρήκαν τη βαλίτσα στο σπίτι τους.

«Τι κάνει η Hannelore;»

O Gunther Rosenberg εργάζονταν ως βοηθός υδραυλικού στη εταιρεία Weinwurm, με έδρα το Βερολίνο. To 1938 χαρακτηρίστηκε ως άρειος και τον ανέλαβε ο Otto Hiller. Τον Ιούνιο του 1943, όμως, ο δεκαενιάχρονος τότε Gunther έγινε ο τελευταίος εβραίος της εταιρείας που υπέστη δίωξη με απέλαση. Όπως όλοι οι προηγούμενοι πριν από αυτόν, έτσι κι αυτός παρέδωσε τα χαρτιά του, το βιβλίο εργασίας του, κάποιες φωτογραφίες και διάφορα έγγραφα που άνηκαν στους γονείς του. Τα έδωσε στον Otto Hiller προς φύλαξη. Τον Απρίλιο του 1944 ο Gunther Rosenberg έγραψε μια κάρτα στην οικογένεια του Hiller από το στρατόπεδο συγκέντρωσης Theresienstadt. Αναρωτιόταν για το πως είναι η κόρη του Hannelore και εξέφραζε την έκπληξή του για το ότι ο Hiller δεν απάντησε στις προηγούμενες επιστολές του. Ο Gunther Rosenberg εκτελέστηκε μαζί με τη μητέρα του και την αδερφή του στο Auschwitz.

Το δέμα της Ellen Kampfer

Είναι λίγα πράγματα γνωστά σχετικά με τον ιδιοκτήτη αυτών των πραγμάτων: η Ellen Holstein γεννήθηκε το 1894 και έλαβε το όνομα Kampfer μετά το γάμο της. Ζούσε στο Αμβούργο όπου και εργάζονταν ως υπάλληλος γραφείου. Το 1942 απελάθηκε μαζί με την αδελφή της, την Betty, στο Litzmannstadt και δολοφονήθηκε στο Chelmno. Λίγο αφότου απελάθηκε, η Ellen Kampfer έδωσε αυτό το δέμα σε μια φίλη της, την Elfriede Thunsdorff Mollenhauer, για φύλαξη. Αυτή ποτέ δεν το άνοιξε. Το δέμα ανοίχτηκε πολλά χρόνια αργότερα απ’τον γιο της Elfriede, αφότου αυτή και πατέρας του είχαν πεθάνει. Το δέμα περιείχε μια οδοντόβουρτσα, ένα σαπούνι, εσώρουχα, κολάρα, μαντίλια, προσωπικές φωτογραφίες και κάποιες χειρόγραφες σημειώσεις…

Αποτυχημένη μετανάστευση

Τον Ιούλιο του 1942, η 72χρονη Frieda Neuber συνελήφθη στο διαμέρισμά της στη περιοχή Kreuzberg του Βερολίνου και απελάθηκε στο Theresienstadt, όπου και πέθανε λίγο μετά. Πριν απελαθεί, η Frieda έδωσε στην ανιψιά της Gerda Maison αυτό τη δερμάτινη θήκη που περιείχε επιστολές και έγγραφα. Οι περισσότερες επιστολές ήταν από τον Bob Kunzig, έναν νεαρό φίλο της οικογένειας από τη Φιλαδέλφεια των Η.Π.Α., ο οποίος απελπισμένα προσπάθησε να βγάλει από τη Γερμανία τη Frieda. Στη θήκη αυτή υπήρχαν επίσης οι πρόχειρες της σημειώσεις προς τον Bob. «Δεν βλέπω καμία διέξοδο» έγραφε η Frieda τον Οκτώβριο του 1941. H Gerda Maison υπήρξε μάρτυρας της σύλληψης και απέλασης της θείας της. Αυτή, ως κατά το ήμισυ εβραία κατάφερε να επιβιώσει και να σωθεί…

Το στρατόπεδο συγκέντρωσης Theresienstadt

Το στρατόπεδο συγκέντρωσης Theresienstadt, βρίσκεται στη Βοημία. Υπήρξε «πρότυπο στρατοπέδου» για τους εθνικοσοσιαλιστές. Τα cafe και τα μαγαζιά της πόλης ήταν προορισμένα ώστε να προσφέρουν την αυταπάτη της κανονικότητας και να κρύβουν το έγκλημα εναντίον των εβραίων από τους διεθνείς οργανισμούς. Μια φορά το μήνα, κάποια από τις τράπεζες διένειμε χρήματα στους τροφίμους του στρατοπέδου. Τα χαρτονομίσματα αυτά έδειχναν τον Μωυσή να κρατά το πινάκιο με τις δέκα εντολές. Αυτό το ξύλινο κουτί που κατασκευάστηκε στο Theresienstadt, είναι διακοσμημένο με το επτάκερο Menorah και την εβραϊκή επιγραφή «Hanukkah 1943». Ο κόσμος που απελάσσονταν στο Theresienstadt από τη Γερμανία, ήταν κατά κανόνα μεγαλύτερης ηλικίας. Πριν την απέλαση υπέγραφαν ειδικά συμφωνητικά, τα ονομαζόμενα Heimeinkaufvertrage όπου τους δίνονταν η υπόσχεση για φιλοξενία και φροντίδα, αλλά στη πραγματικότητα ήταν ένας τρόπος για να τους αφαιρέσουν τα τελευταία τους αγαθά. 33000 άνθρωποι πέθαναν στο Theresienstadt και 88000 απελάθηκαν από κει για άλλα στρατόπεδα συγκέντρωσης…

Γράμμα από το Auschwitz

Στην ηλικία των 25, ο Hans-Peter Messerschmidt απελάθηκε από το Βερολίνο στο Άουσβιτς. Λίγο μετά την άφιξή του εκεί, κατάφερε να στείλει κρυφά ένα γράμμα σε ένα φίλο του, στο οποίο έγραψε για τις συνθήκες στο Auschwitz III (Monowitz). Ο Hanz-Peter Messerschmidt τελικώς επέζησε. Έγραφε σε εκείνη την επιστολή: «Το καθημερινό πρόγραμμα έχει ως εξής: στις 4 το πρωί εγερτήριο και φτιάξιμο των κρεβατιών (αχυρένιο στρώμα με 2 κουβέρτες), ντύσιμο (1 μπλούζα, 1 εσώρουχο, 1 ριγωτό παντελόνι, ένα ριγωτό πανωφόρι, 2 φθαρμένες κάλτσες, 2 ξύλινα τσόκαρα, – αρκούν για να παγώσεις. Στη συνέχεια πρωϊνό σε ανοικτό χώρο: μισό καρβέλι=350γρ., 1 μικρό κομμάτι λουκάνικο ή μαργαρίνη ή κασέρι. 2 φορές την εβδομάδα μισό καρβέλι και στις υπερωρίες πρόσθετη μερίδα (κρέας 200γρ. την εβδομάδα). Στις 6 το πρωί, ονομαστικό κάλεσμα για περίπου 4000 κρατουμένους (υπάρχουν πολλά στρατόπεδα εδώ) και μετά κατεύθυνση σε διάφορα μέρη εργασιών στη περιοχή κτιρίων Buna Works που ανήκει στη I.G. Farben.»

η επίσκεψη στο Εβραϊκό μουσείο

Φαίνεται πως μερικές φορές σε περιμένει στωϊκά ο χρόνος για να κάνεις κάποια πράγματα και όχι εσύ που περιμένεις ο χρόνος να κομίσει πράγματα.

Βερολίνο, Rosa Luxeburg strasse, 2 βαθμοί Κελσίου πάνω από το μηδέν. Μόλις έχω βγει  από το ξενοδοχείο έχοντας παρατήσει χάρτες και προ-σημειωμένες διαδρομές. Ο αέρας είναι κρύος αλλά καθαρός, οι πνεύμονες γεμίζουν οξυγόνο. Παίρνω το U-Bahn και κατεβαίνω στο Kreuzberg, περπατώ ως τη Lindenstrasse, και μπαίνω στο Εβραϊκό Μουσείο.

Περνώ το σχετικό έλεγχο στην είσοδο και παίρνω ένα ενημερωτικό έντυπο με την κάτοψη, τις αίθουσες και τους ορόφους. Βήμα το βήμα, στιγμή τη στιγμή το μουσείο αρχίζει και πέφτει πάνω μου, οι διάδρομοι και οι αίθουσες στενεύουν τόσο ώστε να δυσκολεύομαι να προχωρήσω, έχω την αίσθηση ότι οι τοίχοι του θα με συνθλίψουν. Κάθε μικρή ιστορία και μια πληγή, κάθε μια περιπέτεια ενός ανθρώπου και μια συντριβή. Ιστορίες που παραδίδονται χωρίς κατηγορητήρια, παρά μόνο με τη περιγραφή τους, την εξιστόρηση τους.

Ακουμπώ στις γυάλινες προθήκες με το πρόσωπο κολλημένο πάνω τους, – κάθε μια ιστορία και μια εξορία – η αναπνοή μου δυσκολεύει ολοένα και περισσότερο , γινεται ολοένα και πιο πολύτιμη, απαιτείται προσπάθεια, τώρα απαιτείται κάτι άλλο, περισσότερο ακόμα κι από προσπάθεια. Με την άκρη του ματιού μου βλέπω ένα νεαρό ζευγάρι να στέκεται ακίνητο δίπλα μου έχοντας καταλάβει την αδυναμία της θέσης μου, και από την άλλη, μια υπάλληλος του μουσείου κοιτάζει σαστισμένη.

Συγκεντρώνοντας τις λιγοστές δυνάμεις μου, κατορθώνω να σηκώσω το κεφάλι μου και να προχωρήσω. Μάταια όμως. Το μουσείο έχει μετατραπεί σε λαβύρινθο – παγίδα, – τώρα, η αρχιτεκτονίκη των μακρόστενων και ψηλών διαδρόμων μετατρέπεται σε ερμηνεία.

Με κόπο βρίσκω την έξοδο και επιταχύνω πολύ γρήγορα,
να βγω, να αναδυθώ.

Μνήμα του σώματος και μνήμη του χώματος.

Μνήμα της μάνας και μνήμη της γέννας.

Μνήμη του αίματος, δική μου μνήμη,

μνήμη μου μη.

worldcity

” We are happy to know that the future belongs to us completely”
Adolf Hitler

 

Jewish / Jüdisches Museum Berlin, prop. 1:3, photo by worldcity, Dec 2009

Memory of the Camps – το αποτρόπαιο ολίσθημα της λογικής:
http://worldcity.wordpress.com/2008/10/29/memory-of-the-camps-the-abominable-lapse-of-reason/

η ιστοσελίδα του Εβραϊκού μουσείου στο Βερολίνο:
http://www.jmberlin.de/main/EN/homepage-EN.php

για τον αρχιτέκτονα του κτιρίου του Εβραϊκού μουσείου Daniel Libeskind: http://www.jmberlin.de/main/EN/homepage-EN.php

για την αρχιτεκτονική του κτιρίου:
http://germany.archiseek.com/brandenburg/berlin/jewish_museum.html

 

 

 

Advertisements

2 Σχόλια

  1. Κλεοπάτρα και Μινγκ

    «Ασφυξία.
    Βρίσκω την έξοδο και επιταχύνω πολύ γρήγορα να βγω, να αναδυθώ.
    Μνήμα του σώματος και μνήμη του χώματος.
    Μνήμα της μάνας και μνήμη της γέννας.
    Μνήμη του αίματος, δική μου μνήμη,
    μνήμη μου μη.»

    Αναπνοή.
    Βρίσκω την είσοδο και επιταχύνω πολύ γρήγορα να μπώ, να καταδυθώ.
    Μνήμη του σώματος και μνήμα του χώματος.
    Μνήμη της μάνας και μνήμα της γέννας.
    Μνήμη του αίματος, δική μου μνήμη,
    μνήμη μου ναι.

    Αναρωτιέται λοιπόν κανείς μέσα από την αντιστροφή για το τα βήματα που οδήγησαν στην επιτακτική είσοδο του μουσείου και περαιτέρω για την ανατροπή που μετέτρεψε την είσοδο σε επιτακτική έξοδο. Η ίδια θύρα είσοδος και έξοδος.

    Τα ες αεί ερωτήματα.
    Αυτά που κρίνουν εν τέλει τον άνθρωπο, αν και οποιαδήποτε επιλογή, είτε είσοδος, είτε έξοδος, είναι ανθρώπινη, νιώθεται.

    Αρκεί να αρκείται κανείς σε αυτό που απαντήσει.

    Αν, μου επιτρέπεται μία, κάποια, ελλιπής ερμηνεία στο εξαιρετικό κείμενο.
    Ευχαριστώ

    Δεκέμβριος 21, 2009 στο 4:10 μμ

  2. Παράθεμα: Nanjing! Nanjing! -City of Life and Death « la prose du monde

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s